Đau vai không giơ tay lên được: do đâu và nên làm gì
Sáng nay bạn không cài được móc áo, không với tay lấy đồ trên kệ, đêm qua đau vai đến tỉnh giấc. Đau vai là lý do khám cơ xương khớp thường gặp thứ ba sau đau lưng và đau gối.
Vai là khớp linh hoạt nhất và cũng dễ tổn thương nhất
Khớp vai gồm xương cánh tay, xương bả vai, xương đòn, được giữ bởi nhóm gân và cơ chóp xoay. Cấu tạo cho phép xoay mọi hướng nhưng đổi lại kém vững, dễ viêm, rách và dính.
Bốn nguyên nhân hay gặp
- Viêm gân chóp xoay / hội chứng chèn ép: đau khi giơ tay cao quá đầu, đau ban đêm khi nằm đè lên vai. Hay gặp ở người làm việc tay giơ cao, vận động viên.
- Dính khớp vai (vai đông cứng): đau rồi cứng dần cả vận động chủ động và thụ động. Hay gặp ở tuổi 40–60, tiểu đường, sau bó bột.
- Rách chóp xoay: đau, yếu khi giơ tay, sau chấn thương hoặc thoái hóa ở người lớn tuổi.
- Đau từ cổ lan xuống vai: thoát vị đĩa đệm cổ, đau lan xuống cánh tay kèm tê bì.
Hiếm hơn nhưng cần loại trừ: bệnh tim (đau vai trái), bệnh phổi, mật. Đau vai kèm khó thở, vã mồ hôi, đau ngực cần đi cấp cứu.
Hai phép thử nhanh tại nhà
- Nhờ người nhà nâng nhẹ tay bạn lên: nếu tay thụ động lên được cao hơn nhiều so với khi tự giơ, nghĩ nhiều tới yếu gân, rách hoặc viêm. Nếu cả hai đều bị kẹt, nghĩ tới dính khớp vai.
- Đau tăng khi xoay tay ra ngoài, thường gặp trong dính khớp vai.
Các phép thử trên chỉ gợi ý, không thay khám.
Việc nên làm 1–2 tuần đầu
- Tránh động tác gây đau (giơ cao, xách nặng), nhưng đừng bất động hẳn vì vai dễ cứng
- Chườm ấm 15 phút, 2 lần mỗi ngày
- Ngủ nằm ngửa, kê gối nhỏ dưới khuỷu tay bên đau
- Tập con lắc: cúi người, tay buông, đưa tay vòng nhỏ 1 phút, 2–3 lần mỗi ngày
Khi nào nên khám
Đau trên 2 tuần, đau đêm không đỡ, yếu tay, không giơ được tay sau một cú ngã hoặc kéo mạnh. Bác sĩ khám tầm vận động và lực cơ, chụp X-quang và khi cần siêu âm hoặc MRI để xem gân.
Điều trị
Thuốc giảm đau ngắn ngày, tập đúng giai đoạn, sóng xung kích cho viêm gân và vôi hóa, tiêm khi đau nhiều. Rách chóp xoay lớn có thể cần mổ nội soi tại bệnh viện chuyên khoa.
Tại An Khang
Xem viêm quanh khớp vai: khám 150.000đ, sóng xung kích 300.000đ/lần [DEMO], kèm bài tập tại nhà ở trang này.
Gọi 0941 388 887 để đặt lịch, lễ tân xếp bác sĩ chấn thương chỉnh hình các ngày thứ 2, 4, 6.
